Khi chọn sữa công thức cho con, nhiều cha mẹ cảm thấy băn khoăn khi thấy trên nhãn sản phẩm có ghi “thành phần có chứa đậu nành” hoặc “đạm đậu nành”. Có người lo lắng đậu nành không phù hợp với trẻ nhỏ, có người lại tin rằng đây là lựa chọn “nhẹ bụng” hơn sữa bò. Vậy thực sự, sữa công thức có chứa đậu nành có tốt cho trẻ không Theo y khoa nhi, câu trả lời không nằm ở việc “tốt hay không tốt” một cách tuyệt đối, mà phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe và nhu cầu cụ thể của từng bé.
Đậu nành trong sữa công thức là gì?
Trong dinh dưỡng nhi khoa, sữa công thức từ đậu nành là loại sữa sử dụng đạm thực vật chiết xuất từ đậu nành thay cho đạm sữa bò. Loại sữa này được phát triển chủ yếu cho những nhóm trẻ đặc biệt như:
- Trẻ mắc galactosemia (rối loạn chuyển hóa galactose)
- Trẻ bị không dung nạp lactose bẩm sinh
- Trẻ cần chế độ dinh dưỡng đặc biệt theo chỉ định y khoa
Theo Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ (American Academy of Pediatrics – AAP), sữa công thức từ đậu nành có thể đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng cơ bản của trẻ, nhưng không được khuyến cáo sử dụng thường quy cho mọi trẻ sơ sinh khỏe mạnh.
Sữa công thức chứa đậu nành có phù hợp với tất cả trẻ?
AAP và nhiều hiệp hội nhi khoa khác đều thống nhất rằng: “Sữa công thức từ đậu nành không mang lại lợi ích vượt trội so với sữa công thức nền sữa bò ở trẻ khỏe mạnh.” Điều này có nghĩa là, với đa số trẻ không có bệnh lý đặc biệt, sữa công thức nền sữa bò vẫn là lựa chọn tiêu chuẩn. Việc chuyển sang sữa chứa đậu nành chỉ vì bé đầy hơi, đi phân lạ màu hay bú kém chưa đủ cơ sở y khoa.
Ngoài ra, cha mẹ cần lưu ý:
- Một số trẻ có thể dị ứng với đạm đậu nành
- Đạm thực vật có cấu trúc khác với đạm sữa, khả năng dung nạp ở từng bé sẽ khác nhau
- Việc đổi sữa liên tục có thể khiến hệ tiêu hóa non nớt của trẻ bị xáo trộn
Khi nào sữa công thức từ đậu nành được khuyến nghị?
Theo y văn, sữa công thức chứa đậu nành có thể được sử dụng trong các trường hợp:
- Trẻ được chẩn đoán galactosemia
- Trẻ bị không dung nạp lactose bẩm sinh
- Trẻ có chỉ định hạn chế đạm động vật, dưới sự theo dõi của bác sĩ
Ngay cả trong những trường hợp này, việc dùng sữa đậu nành vẫn cần được theo dõi tăng trưởng, tiêu hóa và khả năng dung nạp một cách chặt chẽ. Đối với trẻ bị dị ứng đạm sữa bò, sữa đậu nành không phải lúc nào cũng là lựa chọn phù hợp, bởi có khoảng 10–14% trẻ dị ứng đạm sữa bò cũng đồng thời dị ứng với đạm đậu nành. Trong nhóm này, bác sĩ thường ưu tiên sữa thủy phân sâu hoặc sữa công thức amino acid.
Sữa công thức có chứa đậu nành không phải là “xấu”, nhưng cũng không phải lựa chọn tối ưu cho mọi trẻ. Theo các khuyến cáo y khoa, loại sữa này phù hợp nhất với những bé có tình trạng đặc biệt như galactosemia hoặc không dung nạp lactose bẩm sinh, và nên được sử dụng khi có chỉ định từ nhân viên y tế. Với phần lớn trẻ khỏe mạnh, sữa công thức nền sữa bò vẫn là lựa chọn tiêu chuẩn, an toàn và hiệu quả.
Một loại sữa “tốt” không nằm ở việc nó làm từ đậu nành hay sữa bò, mà ở chỗ:
- Bé có dung nạp tốt không?
- Bé có phát triển đều đặn không?
- Bé có thoải mái sau mỗi cữ sữa không?
Chọn sữa cho con, điều quan trọng nhất vẫn là phù hợp với chiếc bụng nhỏ của bé – và được đưa ra dựa trên hiểu biết khoa học, không chỉ từ cảm tính hay xu hướng.
Tham khảo từ tài liệu:
- American Academy of Pediatrics (AAP) – Soy Protein–Based Formulas: Recommendations for Use in Infant Feeding
- ESPGHAN Committee on Nutrition – Soy Protein Infant Formulae and Follow-on Formulae
- Nelson Textbook of Pediatrics – Chương Dinh dưỡng trẻ sơ sinh
- WHO – Infant and Young Child Feeding Guidelines
Gợi ý mẹ xem thêm:
